สุขภาพ

โรคหนังแข็ง คืออะไร อันตรายหรือไม่ โรคที่ควรรู้จักและเข้าใจ

โรคหนังแข็ง โรคผิวหนังแข็ง

โรคหนังแข็ง เป็นโรคผิวหนังเรื้อรังชนิดหนึ่ง มีลักษณะแข็งๆ ตรงบริเวณผิวที่เป็น ในขณะที่ผิวบางจุดก็มีความอ่อนนุ่มหรือยืดหยุ่นตามปกติ

และโรคนี้ก็ไม่ใช่โรคที่จะพบกันได้บ่อยๆ เพราะฉะนั้น เราจึงไม่ต้องเป็นกังวลกันมากเกินไป แต่อย่างไรก็ตาม แม้ว่าจะไม่ใช่โรคติดต่อเหมือนโรคร้ายแรงบางชนิด

หากแต่เมื่อขึ้นชื่อว่าโรคที่เกิดขึ้นเกี่ยวกับผิวหนังคนเราแล้ว การศึกษาข้อมูลเพื่อรู้เท่าทันโรคบ้างก็ย่อมถือเป็นสิ่งที่ดี

วันนี้เราจึงพาคุณมาทำความรู้จัก โรคหนังแข็งหรือ โรคผิวหนังแข็ง ไปดูกันว่าโรคนี้คืออะไร มีลักษณะอาการอย่างไรบ้าง

โรคหนังแข็ง คืออะไร?

โรคหนังแข็ง หรือ โรคผิวหนังแข็ง (Scleroderma) คือ โรคผิวหนังเรื้อรังที่เกิดปัญหาจากระบบภูมิคุ้มกันภายในร่างกาย จึงทำให้ระบบภูมิคุ้มกันนั้นโจมตีเยื่อภายใน

ส่งผลทำให้คอลลาเจนถูกผลิตมากจนเกินไป และออกมารวมตัวกันทำให้หนาเป็นพังผืด ทั้งนี้ยังอาจสร้างรอยแผลเป็นให้กับเนื้อเยื่อด้วยได้

ประเภทของโรคหนังแข็ง

โรคหนังแข็งสามารถที่จะแบ่งออกได้เป็น 2 ประเภทหลัก ดังนี้

1.โรคผิวหนังแข็งเฉพาะที่ (Localized scleroderma)

คือ รูปแบบที่เป็นคอลลาเจนสะสมไว้ที่ผิวหนัง บางพื้นที่ก็อาจจะแข็ง แต่บางส่วนก็อาจจะมีผิวที่อ่อน ซึ่งสามารถส่งผลต่อระบบอวัยวะภายใน โดยจะมีรูปแบบที่สามารถแบ่งได้ดังนี้

  • Morphea จะมีรูปแบบเป็นวงรี และบริเวณขอบอาจจะมีสีแดง ส่วนตรงกลางจะเป็นสีขาว โดยจะเป็นรูปแบบที่ส่งผลต่อหลอดเลือดถึงอวัยวะภายในอื่นๆ
  • Linear มีความคล้ายคลึงกับรูปแบบแรก แต่จะแตกต่างตรงที่ส่วนใหญ่จะขึ้นบริเวณอวัยวะภายนอกไม่ว่าจะเป็นใบหน้า ขา และแขน

2.โรคผิวหนังบริเวณกว้าง (systemic sclerosis)

คือ รูปแบบที่มีความผิดปกติมาจากหลอดเลือดที่เกิดความเสียหาย รวมทั้งการเจริญเติบโตของเนื้อเยื่อที่ผิดปกติ

ซึ่งจะมีผลเกี่ยวข้องทั้งในส่วนของกล้ามเนื้อและข้อต่อ นอกจากนี้ ยังส่งผลทำให้เกิดการสลายตัวของเซลล์ผิวหนัง

และเซลล์เนื้อเยื่อในร่างกาย ไม่ว่าจะเป็นหัวใจ ปอด ไต รวมถึงลำไส้ ซึ่งสามารถที่จะแยกรูปแบบย่อยออกได้อีก 2 ชนิดคือ

  • Diffuse เป็นรูปแบบที่ทำให้เส้นเลือดภายในร่างกายเกิดการแข็งตัว และอาจจะมีคอลลาเจนที่มาปกคลุมผิวบริเวณนั้นจนทำให้ผิวหนังหนาขึ้นอย่างรวดเร็ว
  • Limited รูปแบบของโรคที่จะปรากฏอยู่บริเวณมือ เท้า และส่งผลต่อระบบภายใน ไม่ว่าจะเป็นปอด รวมถึงระบบทางเดินอาหาร โดยจะมีชื่อเรียกกลุ่มอาการเฉพาะรูปแบบนี้ว่า CREST syndrome (Calcinosis, Raynaud’s, Esophageal, Sclerodactyly, Telangiectasias)

สาเหตุของโรคหนังแข็ง

สาเหตุของโรคหนังแข็งที่สามารถอธิบายได้ คือ ร่างกายเกิดความผิดปกติ เนื่องจากมีการผลิตและเก็บสะสมคอลลาเจน

ที่ถูกผลิตออกมาเอาไว้ภายในเนื้อเยื่อมากเกินความจำเป็น โดยสาเหตุของโรคหนังแข็งสามารถที่จะเกิดได้จากความผิดปกติของภูมิคุ้มกัน

เพราะหากภูมิคุ้มกันมีภาวะทำร้ายตัวเอง ก็จะทำให้เนื้อเยื่อภายในเกิดการอักเสบ และอาจจะมีอาการบวมตามมา

จึงทำให้ร่างกายมีการผลิตพังผืดออกมาเพื่อซ่อมแซมและรักษามากจนเกินไป จึงกลายเป็นสาเหตุของโรคหนังแข็งได้

อาการของโรคหนังแข็ง

อาการของโรคหนังแข็งจะมีการแสดงออกที่แตกต่างกัน โดยสามารถที่จะแบ่งได้ตามส่วนต่างๆ ของร่างกาย ดังนี้

1.หัวใจ ปอด และไต

โดยเป็นจุดที่สามารถแสดงอาการให้เห็นกันได้ง่ายๆ โดยในส่วนของปอดอาจจะมีปัญหาจากใยคอลลาเจน ที่มีปริมาณมากจนเกินไป

จนทำให้แทรกเข้าไปในเนื้อปอด โดยสามารถส่งผลทำให้เกิดอาการไอแห้ง และเหนื่อยได้ง่าย

แต่สำหรับในส่วนของหัวใจก็จะมีความคล้ายกับปอดนั่นก็คือ จะมีใยคอลลาเจนไปแทรกอยู่บริเวณกล้ามเนื้อหัวใจ

ส่งผลให้จังหวะการเต้นของหัวใจไม่เป็นปกติ และมีความเสี่ยงที่จะทำให้เกิดอาการหัวใจวาย

2.ผิวหนัง

ผิวหนังถือเป็นบริเวณเด่นๆ ที่สามารถจะพบเจอโรคนี้ได้อย่างชัดเจน โดยลักษณะคือ ผิวจะมีความเต่งตึง และทำให้ผิวหนังบริเวณนั้นหนามากยิ่งขึ้น

ซึ่งส่วนใหญ่แล้วจะเกิดขึ้นบริเวณมือ แขน และหากเป็นมานานก็จะทำให้ผิวบริเวณนั้นไม่สามารถขยับได้

3.ระบบย่อยอาหาร

เป็นภาวะที่คอลลาเจนเข้าไปแทรกตัวอยู่บริเวณผนังหลอดอาหาร และกระเพาะอาหาร

เพราะฉะนั้น จึงเป็นสาเหตุที่ทำให้กลืนอาหารได้ยาก และอาจจะมีทั้งอาการจุก เสียด คลื่นไส้ บางรายก็อาจจะมีปัญหาน้ำหนักตัวลด

4.หลอดเลือด

เป็นปัญหาหลักของผู้ป่วย เพราะเนื่องจากใยคอลลาเจนที่เกิดขึ้นจะเข้าไปแทรกซึมอยู่บริเวณหลอดเลือดใหญ่

ทั้งในปอดและบริเวณอื่นๆ อีกมากมาย ดังนั้น จึงทำให้เกิดความดันในปอด และส่งผลให้ผู้ป่วยเหนื่อยง่ายมากยิ่งขึ้น

5.ระบบสืบพันธุ์

ผู้ป่วยสามารถที่จะมีปัญหากับระบบสืบพันธุ์ได้ โดยเฉพาะผู้ชาย สาเหตุเป็นเพราะการเสื่อมสมรรถภาพทางเพศ

เนื่องจากหลอดเลือดอุดตันไปด้วยเส้นใยคอลลาเจน จึงไม่สามารถที่จะทำให้อวัยวะเพศชายแข็งตัวได้

ภาวะแทรกซ้อนของโรคหนังแข็ง

1.สมรรถภาพทางเพศ ส่วนใหญ่แล้วโรคนี้จะส่งผลต่อสมรรถภาพทางเพศของผู้ชายเป็นส่วนใหญ่ โดยจะส่งผลทำให้ผู้ชายไม่มีสารหล่อลื่นที่เพียงพอ

2.ไต ทำให้เกิดภาวะความดันโลหิตสูงภายในไต จนทำให้เกิดอาการขาบวม และอาจจะทำให้ปัสสาวะถูกผลิตได้น้อยลง

3.ฟัน โดยในส่วนนี้จะส่งผลกระทบต่อการทำความสะอาดฟัน เพราะหากเกิดโรคผิวหนังแข็งขึ้นบนใบหน้าก็อาจจะทำให้ปากมีขนาดเล็กลง

ดังนั้น จึงไม่สามารถที่จะทำให้การทำความสะอาดฟันเป็นไปได้อย่างสะดวก และยังมีความเสี่ยงในการทำให้เกิดโรคฟันผุ

รวมถึงยังส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงในเนื้อเยื่อของเหงือก ซึ่งสามารถที่จะทำให้ฟันหลุดได้อีกด้วย

4.ระบบย่อยอาหาร ในระบบนี้จะมีความเกี่ยวข้องกับปอดโดยตรง จึงสามารถทำให้เกิดภาวะกรดไหลย้อนได้ง่ายๆ และยังสามารถที่จะทำให้ผู้ป่วยกลืนอาหารได้อย่างยากลำบาก

การวินิจฉัยโรคหนังแข็ง

การวินิจฉัยโรคหนังแข็งแพทย์จะทำการซักประวัติของผู้ป่วย เพื่อที่จะใช้ในการแยกโรคต่างๆ นอกจากนี้ ก็ยังวินิจฉัยผ่านทางห้องปฏิบัติการเพิ่มเติม ดังนี้

  • การตรวจภูมิคุ้มกัน (serology)
  • การตรวจแผลปลายนิ้ว
  • การตรวจพังผืด
  • การฟังเสียงหายใจ
  • การถ่ายภาพเอกซเรย์

วิธีรักษาโรคหนังแข็ง

สำหรับวิธีรักษาโรคหนังแข็ง แพทย์จะใช้ 3 วิธีหลักๆ ในการรักษาโรค โดยสามารถอธิบายให้เข้าใจได้ ดังนี้

1.การรักษาด้วยยา

ต้องอธิบายให้เข้าใจในเบื้องต้นก่อนว่า ยังไม่มียาชนิดใดที่จะช่วยหยุดกระบวนการผลิตคอลลาเจนมากกว่าปกติให้กับร่างกายได้

แต่ยาส่วนใหญ่ที่นำมาใช้นั้น จะมีผลช่วยประคับประคองและช่วยควบคุมอาการของโรคให้ดีมากขึ้น โดยยาที่รักษาได้จะมี ดังนี้

  • ยาขยายหลอดเลือด คือ ยาที่จะช่วยขยายหลอดเลือดภายในปอดและไต
  • ยาระงับภูมิคุ้มกัน คือ ยาที่จะช่วยควบคุมระบบภูมิคุ้มกันที่จะเกิดขึ้นกับอวัยวะภายใน รวมถึงกล้ามเนื้อต่างๆ
  • ยาลดกรด คือ ยาที่ช่วยในการรักษาโรคกรดไหลย้อน เพื่อที่จะช่วยรักษาเมื่อเกิดภาวะกรดไหลย้อน
  • ยาต้านการอักเสบ คือ ยาที่จะช่วยลดอาการบวมหรืออาการเจ็บปวดที่เกิดขึ้นจากผิวหนัง
  • ยารักษาความดันโลหิต คือ ยาที่จะช่วยป้องกันภาวะแทรกซ้อนที่จะเกิดขึ้นกับอวัยวะภายใน เช่น ปอด และไต

2.การรักษาด้วยการผ่าตัด

สำหรับการรักษาด้วยวิธีผ่าตัด ถือเป็นทางเลือกสุดท้ายในการรักษา เพราะจะเหมาะสำหรับผู้ที่มีภาวะแทรกซ้อน โดยมีการแบ่งรูปแบบผ่าตัด ดังนี้

  • การปลูกถ่ายปอด เป็นวิธีที่เหมาะสมกับผู้ป่วยที่เป็นภาวะความดันในปอดสูง จึงต้องได้รับการปลูกถ่ายปอด
  • การตัดอวัยวะ เป็นวิธีที่อาจจะดูรุนแรง แต่ก็เป็นวิธีที่จะช่วยรักษาชีวิตของผู้ป่วยไว้ได้ เนื่องจากบริเวณนั้นเป็นเนื้อตาย เพราะฉะนั้น หากปล่อยเอาไว้ก็จะทำให้เซลล์เนื้อตายเหล่านี้ลุกลามออกไปอีกเรื่อยๆ

3.การบำบัด

การบำบัดเป็นอีกวิธีที่จะใช้ในการรักษา โดยถูกนำมาใช้หลังจากผ่าตัดรักษาโรคหนังแข็งไปแล้วเท่านั้น

ซึ่งจะช่วยให้สามารถจัดการกับความเจ็บปวดต่างๆ ได้ รวมถึงยังมีการกายภาพเพื่อที่จะทำให้ผู้ป่วยสามารถกลับมาใช้ชีวิตได้เป็นปกติหลังจากผ่าตัด

วิธีป้องกันโรคหนังแข็ง

สำหรับวิธีป้องกันโรคหนังแข็งอาจจะยังไม่มีวิธีที่สามารถป้องกันได้ เนื่องจากเป็นสิ่งที่เกิดความผิดปกติขึ้นจากภายในร่างกาย ดังนั้น ทางที่ดีควรที่จะต้องมีวิธีปฏิบัติและดูแลตนเองให้เหมาะสม เช่น

  • หมั่นออกกำลังกายเพื่อให้ร่างกายยืดหยุ่นและช่วยให้การไหลเวียนโลหิตเป็นไปได้อย่างสะดวก
  • หลีกเลี่ยงอาหารที่มีแก๊ส เพื่อที่จะช่วยป้องกันกรดไหลย้อน

Credit : theworldmedicalcenter.com

โรคหนังแข็ง เป็นโรคที่สามารถจะเป็นกันได้โดยไม่รู้ตัว แต่ก็สามารถที่จะรับมือได้จากการดูแลตัวเองให้เหมาะสม

และเมื่อพบสิ่งผิดปกติก็ควรที่จะรีบไปพบแพทย์โดยทันที เพื่อที่จะรักษาให้หายขาดโดยเร็ว ไม่เว้นแม้แต่ปัญหาหรืออาการที่เกิดขึ้นกับผิวหนัง

เพราะบางอาการอาจจะเป็นสัญญาณของ โรคผิวหนังแข็ง ก็เป็นได้ การรู้เท่าทันโรคย่อมเป็นวิธีรับมือป้องกันได้ดีที่สุด

เพราะถึงแม้จะพบว่าเป็นโรคแล้ว แต่การพบโรคตั้งแต่เนิ่นๆ ย่อมทำให้สามารถรักษาให้ดีขึ้นได้โดยเร็วนั่นเอง



Mahosot.com ลดน้ำหนัก ลดความอ้วน วิธีทําให้ผิวขาวใส การรักษาสิวจุดด่างดำ
Reset Password